Wat is positieve psychologie & waarom is het belangrijk?

Als je de term "positieve psychologie" vaak hoort vallen, maar je weet niet precies wat het is, dan ben je hier aan het juiste adres!

Er bestaan een aantal misvattingen over positieve psychologie, zowel over wat het is als wat het niet is.

Om een aantal van deze misverstanden uit de weg te ruimen en een kort maar uitgebreid overzicht te geven van het veld, hebben we dit stuk samengesteld, gericht op het definiëren en beschrijven van de positieve psychologie beweging.

Voordat je verder leest, leek het ons leuk om onze vijf tools voor positieve psychologie gratis te downloaden. Deze wetenschappelijk onderbouwde oefeningen verkennen fundamentele aspecten van de positieve psychologie, zoals sterke punten, waarden en zelfcompassie, en geven je de tools om het welzijn van je cliënten, studenten of werknemers te verbeteren.

Wat is positieve psychologie: Een definitie

Positieve psychologie is op vele manieren en met vele woorden beschreven, maar de algemeen aanvaarde definitie van het veld is de volgende:

"Positieve psychologie is de wetenschappelijke studie van wat het leven de moeite waard maakt" (Peterson, 2008).

Om deze korte beschrijving wat verder uit te diepen: positieve psychologie is een wetenschappelijke benadering van het bestuderen van menselijke gedachten, gevoelens en gedrag, met een focus op sterke punten in plaats van zwakke punten, het opbouwen van het goede in het leven in plaats van het repareren van het slechte, en het leven van gemiddelde mensen verbeteren tot "geweldig" in plaats van zich alleen te richten op het verbeteren van het leven van mensen die het moeilijk hebben tot "normaal" (Peterson, 2008).

Waar positieve psychologie zich op richt in een notendop

Positieve psychologie richt zich op de positieve gebeurtenissen en invloeden in het leven, waaronder:

1. Positieve ervaringen (zoals geluk, vreugde, inspiratie en liefde).
2. Positieve toestanden en eigenschappen (zoals dankbaarheid, veerkracht en compassie).
3. Positieve instellingen (het toepassen van positieve principes binnen hele organisaties en instellingen).

Als vakgebied besteedt de positieve psychologie veel tijd aan onderwerpen als sterke punten, optimisme, levenstevredenheid, geluk, welzijn, dankbaarheid, compassie (en zelfcompassie), eigenwaarde en zelfvertrouwen, hoop en verheffing.

Deze onderwerpen worden bestudeerd om te leren hoe mensen kunnen floreren en hun beste leven kunnen leiden.

Over de oprichter: Martin Seligman

Martin Seligman is een onderzoeker met een brede ervaring in de psychologie.

Als je tot nu toe nog nooit van de positieve psychologie had gehoord, heb je zijn naam misschien wel eens gehoord. Seligmans onderzoek in de jaren '60 en '70 legde de basis voor de bekende psychologische theorie van "aangeleerde hulpeloosheid".

Deze theorie, die ondersteund wordt door tientallen jaren onderzoek, verklaart hoe mensen en dieren kunnen leren om hulpeloos te worden en het gevoel te hebben dat ze geen controle meer hebben over wat er met hen gebeurt.

Seligman bracht dit fenomeen in verband met depressie en merkte op dat veel mensen die aan depressie lijden zich ook hulpeloos voelen. Zijn werk over dit onderwerp leverde inspiratie, ideeën en bewijs om veel behandelingen voor depressieve symptomen te ondersteunen, evenals strategieën om depressie te voorkomen.

Hoewel dit op zichzelf al indrukwekkend genoeg is, wist Seligman dat hij de psychologiegemeenschap en de wereld in het algemeen meer te bieden had - met name meer werk op het gebied van het positieve, het verheffende en het inspirerende. Nadat hij naam had gemaakt met aangeleerde hulpeloosheid, richtte hij zijn aandacht op andere eigenschappen, kenmerken en perspectieven die geleerd konden worden.

Hij vond wat hij zocht in veerkracht en aangeleerd optimisme, bevindingen die de basis werden voor zijn op grote schaal toegepaste veerkrachtprogramma's voor onder andere kinderen en militairen.

Seligman raakte gefrustreerd door de te enge focus van de psychologie op het negatieve; er werd zoveel aandacht besteed aan geestesziekten, abnormale psychologie, trauma, lijden en pijn, en er werd relatief weinig aandacht besteed aan geluk, welzijn, uitzonderlijkheid, sterke punten en bloei.

Toen hij in 1998 tot voorzitter van de American Psychological Association werd gekozen, greep hij de kans om vanuit zo'n invloedrijke positie de richting van het vakgebied te veranderen. Hij stelde een nieuw deelgebied van de psychologie voor met een focus op wat levengevend is in plaats van levensvernietigend. Het basisdocument van dit nieuwe veld, de positieve psychologie, werd in 2000 gepubliceerd door Seligman en de "grondlegger" van flow, Mihaly Csikszentmihalyi.

Sinds 2000 is Seligmans oproep om meer aandacht te besteden aan het positieve in het leven beantwoord door duizenden onderzoekers over de hele wereld, waardoor tienduizenden onderzoeken naar positieve fenomenen zijn uitgelokt en een basis is gelegd voor de toepassing van positieve principes op coaching, onderwijs, relaties, de werkplek en elk ander levensdomein.

17 Voordelen van positieve psychologie

Aangezien je dit leest, weet je waarschijnlijk al dat de onderneming van Seligman en Csikszentmihalyi zeer succesvol was.

De overvloed aan projecten en publicaties over positieve onderwerpen heeft een enorme schat aan kennis opgeleverd over hoe we onszelf en onze omgeving kunnen aanmoedigen om een zo goed mogelijk leven te leiden.

Het zou onmogelijk zijn om alle voordelen van positieve psychologie op te sommen, maar we zullen proberen een uitgebreid overzicht te geven van enkele van de meest impactvolle en invloedrijke resultaten van het beoefenen van positieve psychologie.

In het algemeen is het grootste potentiële voordeel van positieve psychologie dat het ons de kracht van het veranderen van perspectief leert.

Dit is de focus van veel technieken, oefeningen en zelfs hele programma's gebaseerd op positieve psychologie omdat een relatief kleine verandering in iemands perspectief kan leiden tot verbazingwekkende verschuivingen in welzijn en kwaliteit van leven. Een beetje meer optimisme en dankbaarheid in je leven injecteren is een eenvoudige handeling die je een radicaal positievere kijk op het leven kan geven.

Natuurlijk zal geen enkele gerespecteerde positieve psycholoog je vertellen dat je ALLE positieve dingen in je leven moet bedenken, doen en je erop moet richten - evenwicht is belangrijk. Positieve psychologie is niet opgericht om de traditionele psychologie te vervangen, maar om deze aan te vullen met een positieve inslag die net zo sterk is als de negatieve inslag van de psychologie in de afgelopen decennia.

Studies en onderzoek

Positieve psychologie leert hoe je de kracht van het verschuiven van je perspectief kunt gebruiken om het potentieel voor geluk in veel van ons dagelijks gedrag te maximaliseren. Elk van deze bevindingen geeft ons bijvoorbeeld een concreet idee om onze eigen levenskwaliteit te verbeteren:

1. Mensen overschatten de invloed van geld op hun geluk behoorlijk. Het heeft wel enige invloed, maar lang niet zoveel als we misschien denken, dus minder focussen op het verwerven van rijkdom zal je waarschijnlijk gelukkiger maken (Aknin, Norton, & Dunn, 2009);
2. Geld uitgeven aan ervaringen geeft een grotere boost aan geluk dan geld uitgeven aan materiële bezittingen (Howell & Hill, 2009);
3. Dankbaarheid draagt in grote mate bij aan levensgeluk, wat suggereert dat hoe meer we dankbaarheid cultiveren, hoe gelukkiger we zullen zijn (Seligman, Steen, Park, & Peterson, 2005);
4. Oxytocine kan bij mensen meer vertrouwen, empathie en moraliteit opwekken, wat betekent dat het geven van knuffels of andere uitingen van lichamelijke genegenheid je algehele welzijn (en dat van anderen; Barraza & Zak, 2009) een flinke boost kan geven;
5. Degenen die opzettelijk een positieve stemming cultiveren die overeenkomt met de uiterlijke emotie die ze moeten tonen (d.w.z. in emotionele arbeid) hebben er baat bij dat ze de positieve stemming meer echt ervaren. Met andere woorden, "een vrolijk gezicht opzetten" zal je niet noodzakelijk gelukkiger doen voelen, maar een beetje moeite doen waarschijnlijk wel (Scott & Barnes, 2011);
6. Geluk is besmettelijk; mensen met gelukkige vrienden en belangrijke anderen hebben meer kans om gelukkig te zijn in de toekomst (Fowler & Christakis, 2008);
7. Mensen die vriendelijk zijn voor anderen krijgen niet alleen een boost in hun welzijn, ze worden ook meer geaccepteerd door hun leeftijdsgenoten (Layous, Nelson, Oberle, Schonert-Reichl, & Lyubomirsky, 2012);
8. Tijd besteden aan een goed doel waarin je gelooft, verbetert je welzijn en levenstevredenheid en kan zelfs symptomen van depressie verminderen (Jenkinson et al., 2013);
9. Geld uitgeven aan andere mensen leidt tot meer geluk voor de gever (Dunn, Aknin, & Norton, 2008).

Positieve psychologie leent zich ook voor verbeteringen op de werkplek; studies uit het veld hebben aangetoond dat:

1. Positieve emoties stimuleren onze werkprestaties;
2. Positieve emoties op de werkplek zijn besmettelijk, wat betekent dat één positief persoon of team een rimpeleffect kan hebben dat zich door de hele organisatie verspreidt;
3. Kleine, eenvoudige acties kunnen een grote impact hebben op ons geluk, wat betekent dat er niet veel nodig is om je werkplek aan te moedigen om een gelukkiger en positievere plek te worden (Kjerulf, 2016).

Een van de voordelen van het beoefenen van een positieve psychologische kijk is, om het ruim uit te drukken, succes! Succes maakt ons niet alleen gelukkiger, je gelukkig voelen en positieve emoties ervaren vergroot ook onze kans op succes (Lyubomirsky, King, & Diener, 2005).

Ga er echter niet van uit dat het weigeren van negatieve emoties of standpunten je zal helpen om succes te boeken. Een belangrijke bevinding van positief psychologisch onderzoek is dat het dwingen van mensen die van nature geen optimisten zijn om "gewoon positief te denken" meer kwaad dan goed kan doen; onrealistisch optimisme is schadelijk, samen met intens pessimisme (del Valle & Mateos, 2008; Dillard, Midboe, & Klein, 2009).

Een ander breed voordeel van de positieve psychologie beweging is een beter gedefinieerd idee van wat "het goede leven" is.

Gerenommeerd positief psycholoog Roy F. Baumeister en collega's gingen de uitdaging aan om te bepalen wat een goed leven is, en ze vonden een aantal interessante bevindingen die je kunt toepassen op je eigen leven (2013). Hun onderzoek toonde aan dat geluk en een gevoel van betekenis in het leven niet noodzakelijkerwijs hand in hand gaan, wat aangeeft dat alleen focussen op positieve emoties niet het vervullende en bevredigende leven oplevert waarnaar je hunkert.

Enkele van hun meer specifieke bevindingen waren de volgende:

1. Het bevredigen van iemands wensen en behoeften stimuleert geluk, maar heeft vrijwel geen invloed op zingeving; dit geeft aan dat focussen op het verkrijgen van wat je wilt je geluk zal vergroten, maar dat je misschien moet aanvullen om een dieper gevoel van zingeving te krijgen.
2. Geluk is gericht op het heden, geworteld in het moment, terwijl zingeving meer gericht is op het verleden en de toekomst en hoe die samenhangen met het heden; deze bevinding suggereert dat je je kunt richten op het heden om je geluk te vergroten, maar je zou kunnen overwegen om meer na te denken over je verleden en toekomst om zingeving te vinden.
3. "Gevers" ervaren meer betekenis, terwijl "nemers" meer geluk ervaren; als je merkt dat je een gebrek aan betekenis hebt, probeer dan iets terug te geven aan anderen, maar als je een gebrek aan geluk hebt, probeer dan de vrijgevigheid van anderen te accepteren om jezelf een oppepper te geven.
4. Zorgen, stress en angst worden vaker gevoeld door mensen met een leven met veel zingeving en weinig geluk; dit geeft aan dat je niet te somber moet zijn over het ervaren van negatieve emoties als je een sterk gevoel van zingeving hebt - een beetje negatieve emotie kan zelfs goed zijn!
5. Een intentie om je authentieke zelf uit te drukken en een gevoel van sterke persoonlijke identiteit zijn gekoppeld aan zingeving, maar niet aan geluk; als je op zoek bent naar zingeving, probeer dan te werken aan je authenticiteitspraktijk.

Dergelijke bevindingen hebben geleid tot, en worden aangestuurd door, een aantal interessante theorieën die de literatuur over positieve psychologie peperen.

Theorie en concepten

Het belangrijkste om te begrijpen over positieve psychologie is dat het wel degelijk wetenschap is - het is een deelgebied van de psychologie en hoewel het soms wordt bespot als een "zachte wetenschap" of een "pseudowetenschap", is het nog steeds gebaseerd op de wetenschappelijke methode van het evalueren van theorieën op basis van bewijs.

Zoals Christopher Peterson, professor aan de Universiteit van Michigan en legende op het gebied van positieve psychologie, het zegt:

"...positieve psychologie moet niet verward worden met ongeteste zelfhulp, voetloze affirmatie of seculiere religie - hoe goed deze ons ook laten voelen. Positieve psychologie is noch een gerecyclede versie van de kracht van positief denken, noch een vervolg op The Secret." (2008)

Peterson gaat verder met het schetsen van de theorieën en concepten die tot nu toe (tot 2008 in ieder geval) uit onderzoek zijn voortgekomen:

• De meeste mensen zijn gelukkig;
• Geluk is een van de oorzaken van de goede dingen in het leven en bevordert ook meer geluk;
• De meeste mensen zijn behoorlijk veerkrachtig;
• Geluk, sterke karaktereigenschappen en goede sociale relaties fungeren als buffer tegen teleurstellingen en tegenslagen;
• Crises onthullen karakter;
• Andere mensen zijn belangrijk (in termen van wat het leven de moeite waard maakt);
• Religie is belangrijk (en/of spiritualiteit);
• Werk is ook belangrijk om het leven de moeite waard te maken, zolang we er maar mee bezig zijn en er zin en doel uit halen;
• Geld heeft op een gegeven moment een afnemend effect op ons geluk, maar we kunnen wat geluk kopen door geld uit te geven aan andere mensen;
• Eudaimonia (welzijn, diepere vorm van tevredenheid dan geluk) is belangrijker dan hedonisme (alleen gericht zijn op plezier en positieve emoties) om het goede leven te leiden;
• Het "hart" is belangrijker dan het "hoofd", wat betekent dat zaken als empathie en medeleven net zo belangrijk zijn als kritisch denken;
• Bijna alle goede dagen hebben drie dingen gemeen: een gevoel van autonomie, competentie en verbondenheid met anderen;
• Het goede leven kan worden geleerd.

Voor een overzicht van een aantal van de meest in het oog springende theorieën en concepten in de positieve psychologie, biedt de website positivepsychology.org.uk hier een geweldige "mindmap" van het veld. We zullen later in dit stuk ook een paar van de belangrijkste onderwerpen behandelen.

Doelen van positieve psychologie (in coaching)

Positieve psychologie toepassen op coaching kan lastig zijn, maar het wordt gedaan met de beste bedoelingen en zorg voor anderen.

In het algemeen zijn de doelen van positieve psychologie in coaching als volgt:

• Een positieve invloed hebben op het leven van de cliënt: dit doel staat boven alle andere en alle andere doelen leiden indirect tot dit doel. Het belangrijkste doel van coaching is om het leven van de cliënt te verbeteren. Positieve psychologie coaching is niet anders;
• Vergroot de ervaring van positieve emoties bij de cliënt;
• Help cliënten hun sterke punten en unieke talenten te identificeren en te ontwikkelen;
• Verbeter de vaardigheden van de cliënt om doelen te stellen en naar doelen te streven;
• Bouw een gevoel van hoop in het perspectief van de cliënt;
• Cultiveer het gevoel van geluk en welzijn van de cliënt;
• Koester een gevoel van dankbaarheid bij de cliënt;
• Help de cliënt gezonde, positieve relaties met anderen op te bouwen en te onderhouden;
• Moedig de cliënt aan om optimistisch te blijven;
• Help de cliënt te leren genieten van elk positief moment (Mentor Coach, n.d.; Peppercorn, 2014).

Je kunt waarschijnlijk gemakkelijk zien waarom het eerste doel het grootste is en in principe alle andere doelen omvat. Elk van de doelen 2 tot en met 10 kan worden beschouwd als mijlpalen op weg naar doel 1. Effectieve technieken en doelstellingen die de cliënt en de coach helpen hun weg te vinden naar de grootste levensdoelen van de cliënt.

Een inleiding tot het PERMA model

Het PERMA-model is een algemeen erkend en invloedrijk model in de positieve psychologie. Seligman stelde dit model voor om welzijn beter te kunnen verklaren en definiëren.

"PERMA" is een acroniem voor de vijf facetten van welzijn volgens Seligman:

• P - Positieve emoties: Ook al is het zoeken naar positieve emoties alleen niet zo'n effectieve manier om je welzijn te vergroten, het ervaren van positieve emoties is nog steeds een belangrijke factor. Een deel van welzijn is genieten van jezelf in het moment, d.w.z. positieve emoties ervaren;
• E - Betrokkenheid: Een gevoel van betrokkenheid, waarbij we de tijd uit het oog verliezen en volledig opgaan in iets wat we leuk vinden en waarin we uitblinken, is een belangrijk onderdeel van welzijn. Het is moeilijk om een ontwikkeld gevoel van welzijn te hebben als je niet echt betrokken bent bij alles wat je doet;
• R - (Positieve) Relaties: Mensen zijn sociale wezens en we zijn afhankelijk van connecties met anderen om echt tot bloei te komen. Het hebben van diepe, betekenisvolle relaties met anderen is essentieel voor ons welzijn;
• M - Betekenis: Zelfs iemand die het grootste deel van de tijd dolgelukkig is, kan geen ontwikkeld gevoel van welzijn hebben als hij geen betekenis in zijn leven vindt. Wanneer we onszelf toewijden aan een zaak of iets erkennen dat groter is dan onszelf, ervaren we een gevoel van betekenis waar simpelweg geen vervanging voor is;
• A - Voltooiing / Prestatie: We gedijen allemaal goed als we succes hebben, onze doelen bereiken en onszelf verbeteren. Zonder een drive om te presteren en te bereiken, missen we een van de puzzelstukken van authentiek welzijn (Seligman, 2011).

Dit model geeft ons een uitgebreid kader om welzijn te begrijpen en een basis om welzijn te verbeteren. Als je je eigen gevoel van authentiek geluk en welzijn wilt verbeteren, hoef je je alleen maar te richten op:

• Ervaar meer positieve emoties; doe meer van de dingen die je gelukkig maken en breng plezier in je dagelijkse routine;
• Werk aan het vergroten van je betrokkenheid; neem hobby's die je interesseren, ontwikkel je vaardigheden en zoek, indien nodig, een baan die beter bij je passies past;
• Verbeter de kwaliteit (en/of kwantiteit) van uw relaties met anderen; werk aan het opbouwen van positievere en meer ondersteunende relaties met uw vrienden, familie en partner(s);
• Zoek naar zingeving; als je die niet vindt in je werk, zoek er dan naar in vrijwilligerswerk, persoonlijke hobby's of vrijetijdsbesteding, of als mentor voor anderen;
• Blijf je richten op het bereiken van je doelen, maar focus niet te hard; probeer je ambitie in balans te houden met alle andere belangrijke dingen in het leven (Seligman, 2011).

Deze vijf aspecten van het PERMA model zijn meetbaar en ook van vitaal belang voor een algeheel gevoel van welzijn. Dit model gaat verder dan het oudere model van authentiek geluk door rekening te houden met meer dan alleen geluk of positieve emoties. Natuurlijk zijn positieve emoties belangrijk - ze maken tenslotte deel uit van het PERMA model zelf - maar je alleen richten op positieve emoties zal je niet helpen om een alomvattend gevoel van welzijn te ontwikkelen, inclusief betrokkenheid, betekenis, succes en positieve relaties met anderen.

Geluk alleen zal je waarschijnlijk niet tot bloei brengen, maar welzijn wel.

Betekenis van onderwerpen als Flow en floreren

Over floreren gesproken, een concept dat we in dit stuk al hebben aangestipt, maar nog niet hebben gedefinieerd. We hebben ook het onderwerp 'flow' genoemd, zij het indirect, wat ook een belangrijk concept is in de positieve psychologie.

Het begrijpen van deze concepten is essentieel om het veld van de positieve psychologie te begrijpen. Lees verder om er meer over te leren.

Bloeiend

Bloei is een van de belangrijkste concepten in de positieve psychologie, omdat het zoveel andere positieve concepten omvat.

In het kort verwijst "floreren" naar de staat waarin we ons bevinden als we aandacht besteden aan elk aspect van het PERMA-model en een solide gevoel van welzijn opbouwen. We floreren als we onze talenten en sterke punten cultiveren, diepe en betekenisvolle relaties ontwikkelen, plezier en genot voelen en een betekenisvolle bijdrage leveren aan de wereld.

We bloeien op als we voldoening vinden in het leven en meer traditionele doelen bereiken die gerelateerd zijn aan succes als we echt het "goede leven" leiden (Seligman, 2011).

Positief psycholoog en professor Dr. Lynn Soots (n.d.) beschrijft floreren als het volgende:

"Bloei is het product van het nastreven van en betrokken zijn bij een authentiek leven dat innerlijke vreugde en geluk brengt door doelen te bereiken, verbonden te zijn met levenspassies en te genieten van prestaties door de pieken en dalen van het leven."

Verder benadrukt Soots dat floreren geen eigenschap is of iets dat je "hebt of niet hebt", maar dat floreren een proces is dat actie vereist. Hoewel het teleurstellend kan zijn dat het niet gemakkelijk gaat, is het bemoedigend om te weten dat echt iedereen kan floreren!

Flow

Een ander bekend onderwerp in de positieve psychologie is flow.

Het concept van flow werd voor het eerst wetenschappelijk onderzocht en gedefinieerd door Mihaly Csikszentmihalyi (onze tweede "grondlegger" van de positieve psychologie).

In de laatste decennia van 1900 merkte Csikszentmihalyi dat veel kunstenaars tijdens hun werk in een bepaalde staat verkeerden; deze staat werd gekenmerkt door een bijzonder intense focus en grote concentratie op de taak die ze uitvoerden, tot het punt dat ze urenlang de tijd uit het oog verloren.

Hij bleef zich met dit onderwerp bezighouden en merkte het ook bij anderen op. Professionele atleten, musici, schrijvers en mensen uit allerlei artistieke en creatieve beroepen meldden vaak dat ze zich op een vergelijkbare manier in hun werk verloren. Toen hij meer beschrijvingen van dit fenomeen verzamelde, observeerde hij zes factoren die een flow-ervaring karakteriseren:

1. Intensieve en gerichte concentratie op het huidige moment;
2. Het samengaan van actie en bewustzijn, of volledig aanwezig zijn in je acties;
3. Een verlies van reflectief zelfbewustzijn (gebrek aan aandacht voor het zelf);
4. Een gevoel van persoonlijke controle of agency in de situatie;
5. Een vervormd gevoel van tijd die verstrijkt;
6. De activiteit of situatie als intrinsiek lonend ervaren (Csikszentmihalyi, 1975).

Mensen die in een flow-toestand komen, gaan helemaal op in wat ze aan het doen zijn. Deze onderdompeling ontstaat wanneer de uitdagingen van de activiteit die voor ons ligt significant zijn en ongeveer gelijk aan onze vaardigheid in deze activiteit.

Als we veel vaardigheden hebben en weinig uitdaging, vervelen we ons. Als we veel uitdaging en weinig vaardigheid hebben, zijn we overweldigd. Wanneer we "weinig vaardigheid en weinig uitdaging" hebben, zijn we apathisch. Alleen wanneer zowel onze vaardigheden als onze uitdagingen hoog zijn, komen we in een flow-staat.

Het aangaan van flow is intrinsiek lonend en vaak een plezierige ervaring; flow lijkt ook verband te houden met meer geluk en welzijn, meer academisch succes (en vervolgens carrièresucces) en positievere en gezondere relaties (Csikszentmihalyi & Csikszentmihalyi, 1988).

Om meer te weten te komen over flow, gaf Csikszentmihalyi een uitstekende TED Talk over dit onderwerp.

Als de video alleen je interesse heeft gewekt, kun je overwegen om Csikszentmihalyi's boeken over flow te kopen:

• Finding Flow: De psychologie van betrokkenheid bij het dagelijks leven (1998)
• Flow: de psychologie van optimale ervaring (2008)
• Creativiteit: Flow en de psychologie van ontdekken en uitvinden (2013)

Voorbeelden van positieve psychologie in de praktijk (+PDF)

Nu over naar datgene waarvoor de beoefenaars en toepassingsgerichte mensen echt hier zijn: hoe breng je positieve psychologie in de praktijk!

Positieve psychologie principes en oefeningen kunnen worden toegepast in verschillende settings, waaronder therapie, het klaslokaal, de werkplek en in je eigen huis.

Enkele van de technieken die het meest nuttig zijn gebleken zijn:

Het gebruik van de ervaringssteekproefmethode (of ESM), ook wel dagboekmethode genoemd.

Vóór de tijd van smartphones kreeg je een pieper of pieper die op willekeurige momenten gedurende de dag afging, om je te waarschuwen even te pauzeren, op te merken wat je op dat moment dacht, voelde en deed, en het allemaal op te schrijven. Dit wordt vaak gebruikt in positieve interventies om mensen te helpen beseffen hoeveel van hun dag eigenlijk heel positief is.

De praktijk van het bijhouden van een dankbaarheidsdagboek.

Een dankbaarheidsdagboek biedt mensen een methode om alle goede dingen in hun leven te identificeren en erover na te denken - alle dingen waar ze dankbaar voor moeten zijn. Interventies vragen mensen vaak om elke dag drie dingen op te schrijven waar ze dankbaar voor zijn, met als enige voorwaarde dat ze elke dag anders moeten zijn. Binnen een week ervaren veel mensen een toename in welzijn en dankbaarheid.

Een dankbaarheidsbezoek brengen.

Een dankbaarheidsbezoek (of -brief) is een oefening waarbij iemand een persoon identificeert die hij of zij dankbaar is en waarom; zodra hij of zij dit in gedachten heeft, kan hij of zij een brief schrijven aan deze persoon waarin hij of zij zijn of haar dankbaarheid uitdrukt en uitlegt.

Als de persoon dicht genoeg in de buurt woont om te bezoeken, worden ze aangemoedigd om de brief persoonlijk af te geven en met hen op bezoek te gaan; zo niet, dan kan een telefoontje, videochat of gewoon de brief op de post doen ook werken. Deze oefening geeft een aanzienlijke boost aan zowel dankbaarheid als welzijn.

Gericht op het opbouwen van persoonlijke sterktes in plaats van zwaktes.

Een van de belangrijkste verschillen tussen veel andere vormen van coaching en counseling en een vorm die gebaseerd is op positieve psychologie is de focus op sterke punten in plaats van zwakke punten.

Positieve psychologie is gebaseerd op het idee dat voortbouwen op onze sterke punten vaak een effectievere weg naar succes is dan proberen uit te blinken op gebieden waar we simpelweg niet geschikt voor zijn. In de praktijk houdt deze techniek in dat je je sterke punten identificeert en jezelf meer mogelijkheden geeft om ze te gebruiken.

Therapie voor welzijn.

Deze holistische benadering van therapie is vergelijkbaar met cognitieve gedragstherapie (CGT), maar richt zich op zowel het bevorderen van het positieve als het verminderen van het negatieve in het leven van de cliënt.

Het is gebaseerd op het welzijnsmodel van Carol Ryff, dat zes facetten of factoren van welzijn erkent: beheersing van de omgeving, persoonlijke groei, doel in het leven, autonomie, zelfacceptatie en positieve relaties (Harvard Health Publishing, 2008).

Positieve psychotherapie.

Positieve psychotherapie is vergelijkbaar met welzijnstherapie, maar combineert over het algemeen verschillende technieken en oefeningen in één behandeling. De focus ligt op het opbouwen van positieve emoties, sterke karakters en een gevoel van betekenis in het leven. Bij deze vorm van therapie worden over het algemeen twaalf oefeningen gedaan, waaronder oefeningen om je sterke punten te gebruiken, een dankbaarheidsdagboek bij te houden en een dankbaarheidsbezoek af te leggen (Harvard Health Publishing, 2008).

Als je meer wilt lezen over de kracht van het in de praktijk brengen van positieve psychologische principes, bekijk dan het toepasselijk getitelde boek Positieve psychologie in de praktijk van de positieve psychologen P. Alex Linley en Stephen Joseph op deze website. Alex Linley en Stephen Joseph op deze link. Dit boek leidt je door de belangrijkste facetten van het toepassen van de relevante bevindingen uit de positieve psychologie literatuur, waaronder:

• Het toegepaste positieve psychologie perspectief;
• Historische en filosofische fundamenten;
• Waarden en keuzes in het streven naar het goede leven;
• Leefstijlpraktijken voor gezondheid en welzijn;
• Methoden en processen voor onderwijzen en leren;
• en positieve psychologie op het werk.

Kritiek op de Beweging in Perspectief

Hoewel positieve psychologie omarmd is door een groot deel van de psychologiegemeenschap (en niet te vergeten een groot deel van de maatschappij in het algemeen), zijn er een aantal veelgehoorde kritieken op de beweging - waarvan er veel geldige punten hebben.

Op de 2015 World Conference of Positive Psychology bespraken enkele van de grootste namen in de positieve psychologie enkele van deze punten van kritiek. Hieronder geven we een overzicht van enkele van de belangrijkste punten van kritiek en een evaluatie van hun waarde in het huidige veld.

Onderzoeksresultaten zijn vaak ongeldig, overdreven en misleidend.

Net als op elk ander wetenschappelijk gebied worden er soms fouten gemaakt. Dit lijkt vaak het gevolg te zijn van opwinding over het potentieel van bevindingen in de positieve psychologie; het kan moeilijk zijn om objectief te blijven als je het gevoel hebt dat een bevinding zowel breed als diep toepasbaar is in de echte wereld.

Dit is echter geen excuus voor een gebrek aan wetenschappelijke nauwkeurigheid. Hoewel er bij toegepast onderzoek iets meer speelruimte is om de puntjes op de i te zetten, moeten positieve psychologen ervoor zorgen dat hun beweringen binnen de perken blijven en kritisch nadenken over de beperkingen van hun methoden - er is altijd een beperking!

Vandaag de dag heeft de positieve psychologie een aantal initiële obstakels en groeipijnen overwonnen die inherent zijn aan een nieuw vakgebied. Er wordt meer kritische aandacht besteed aan het onderzoek, wat ons allemaal meer vertrouwen geeft in de bevindingen.

Er ligt te veel nadruk op zelfrapportage en cross-sectionele onderzoeksgegevens.

Dit is zeker een goed punt; veel van de literatuur over positieve psychologie is gebaseerd op onderzoeksgegevens. Deze nadruk op onderzoeksgegevens is echter niet exclusief voor de positieve psychologie en de positieve psychologie maakt niet uitsluitend gebruik van enquêtes. Feedback ontvangen van mensen uit de omgeving van een individu wordt steeds vaker gebruikt om zelfrapportagegegevens te bevestigen of ermee te vergelijken, wat het vertrouwen in de gegevens vergroot.

Hoewel positieve psychologie niet de enige is met deze beperking, is het er wel één waar positieve psychologen rekening mee moeten blijven houden bij het plannen, implementeren en beoordelen van onderzoek.

Positieve psychologie heeft een culturele en etnocentrische inslag.

Het is waar dat veel van het onderzoek in de positieve psychologie is gepubliceerd door Westerse wetenschappers, redacteuren, recensenten en tijdschriften. Het is ook waar dat positieve psychologie over het algemeen een blank, middenklasse publiek omarmt, waarin onrecht, armoede en ongelijkheid onder het tapijt worden geveegd.

Deze vooringenomenheid lijkt echter veel te zijn gehypet. De laatste tijd wordt er meer onderzoek gedaan (en gepubliceerd) door experts uit niet-westerse landen en met verschillende achtergronden. De recente oprichting van de International Positive Psychology Association is een teken van deze poging om het perspectief van de positieve psychologie te verbreden.

Het vakgebied is te individualistisch.

Een ander terecht punt is dat positieve psychologie zich te veel richt op het individu - op persoonlijke ervaringen, individuele eigenschappen en karakteristieken, en intrapersoonlijke processen en fenomenen. Positieve psychologie lijkt inderdaad een te nauwe focus te hebben op het individu en een gebrek aan aandacht voor relaties, teams, groepen, organisaties en gemeenschappen.

Sommigen hebben betoogd dat deze focus op individuen ertoe leidt dat de positieve psychologie het slachtoffer gaat beschuldigen (bijvoorbeeld: "Als je er niet achter kunt komen hoe je gelukkig kunt zijn, is het jouw schuld") en degenen verontschuldigt die bijdragen aan systemische problemen (bijvoorbeeld: "Het is te moeilijk om bedrijven ethisch te laten handelen, dus we helpen je er maar het beste van te maken").

Positieve psychologie is slechts een promotie van een "Pollyanna" persoonlijkheidstype, geen authentieke verkenning van het goede leven.

Van de belangrijkste punten van kritiek op de positieve psychologie is dit misschien wel een van de punten met de minste verdienste. Hoewel er veel onderzoek is gedaan naar "Pollyanna"-types (gelukkig, sprankelend, vrolijk, extravert), is dat onderzoek zeker niet representatief voor het hele veld.

Zoals eerder genoemd, zijn er onderzoeken naar de schaduwzijde van geluk en optimisme en de voordelen van pessimistisch denken. Er zijn ook talloze onderzoeken over mensen uit het hele persoonlijkheidsspectrum, van stille en succesvolle introverte mensen tot luidruchtige en worstelende extraverte mensen, en over het gebrek aan voldoening en betekenis in het leven van sommige van de meest "sprankelende" individuen.

Aan de oppervlakte lijkt het misschien alsof positieve psychologie de studie is van de eeuwig gelukkigen, maar bij meer dan een vluchtige blik zie je dat het veld een rijke verkenning is van alles wat het leven goed maakt (en ook een beetje van wat het moeilijk maakt).

Sommige punten van kritiek op het vakgebied zijn uitstekend.

In plaats van tegen deze punten te strijden, moeten we openstaan om ze te overwegen, kritisch na te denken over de gezondheid van ons vakgebied en oplossingen te bedenken voor eventuele grote problemen.

Geen enkel vakgebied is immuun voor kritiek, en dat zou ook niet zo moeten zijn; een gezond debat en een robuust proces van beoordeling door vakgenoten is wat zal voorkomen dat de theorie van de positieve psychologie vervalt tot niets meer dan een bevel om "positief te zijn" en dat positieve psychologische interventies verworden tot zelfhulpmateriaal dat alleen maar gebaseerd is op meningen of wishful thinking.

7 Andere definities

Bekijk deze video om erachter te komen wat positieve psychologie betekent voor The Positive Psychology People(website) en enkele van de meest invloedrijke onderzoekers op dit gebied:

Definitie 1:

"Positieve psychologie is de studie van de omstandigheden en processen die bijdragen aan het floreren of optimaal functioneren van mensen, groepen en instellingen."

Bron: Gable, Shelly L., Haidt, Jonathan, Wat (en waarom) is positieve psychologie? (PDF), MichaelGeorge.com

Definitie 2:

"Positieve psychologie is de tak van de psychologie die gebruik maakt van wetenschappelijk inzicht en effectieve interventie om te helpen bij het bereiken van een bevredigend leven, in plaats van alleen mentale ziekten te behandelen."

Bron: Wikipedia

Definitie 3:

"Positieve psychologie bestudeert wat het leven de moeite waard maakt.

Bron: Peterson, Christopher, Wat is positieve psychologie en wat is het niet?

Definitie 4:

"Positieve psychologie is de wetenschappelijke studie van menselijk floreren en een toegepaste benadering van optimaal functioneren. Het is ook gedefinieerd als de studie van de sterke punten en deugden die individuen, gemeenschappen en organisaties in staat stellen om te gedijen."

Bron: Positief Psychologisch Instituut.

Definitie 5:

"Positieve psychologie kan niet worden beperkt tot in steen gehouwen dogma's, omdat het altijd onderhevig is aan invloeden van nieuwe creatieve ideeën, dringende menselijke behoeften en veranderende omstandigheden."

Volgens Paul Wong is het onderliggende thema van de positieve psychologie dat het leven voor alle mensen beter kan worden als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.

Bron: Wong, Paul T. P., Wong, Lilian C. J., McDonald, Marvin J., Klaassen, Derrick W., 2012, De positieve psychologie van zingeving en spiritualiteit.

Definitie 6:

"Positieve psychologie is de wetenschappelijke studie van menselijke sterktes en deugden.

Volgens Martin Seligman, diewordt gezien als de grondlegger van de positieve psychologie, kan de positieve psychologie beweging worden omschreven als:

"De studie van wat het aangename leven, het betrokken leven en het zinvolle leven inhoudt."

Bron: Batthyany, Alexander, Russo-Netzer, Pninit, Zingeving in de positieve en existentiële psychologie

Definitie 7:

"Positieve psychologie is de wetenschappelijke en toegepaste benadering om de sterke punten van mensen bloot te leggen en hun positief functioneren te bevorderen" (Hugo Alberts).

Of:

"Positieve psychologie bestudeert wat er goed gaat met het menselijk verstand en gedrag en hoe je dit soort welzijn kunt bevorderen op zowel macro-, groeps- als individueel niveau" (Seph Fontane Pennock).

Bron: PositivePsychology.com

Wat is positieve psychologie en hoe is het ontstaan?

De vraag "wat is er mis met mensen" heeft het denken van veel onderzoekers geleid en heeft talloze wetenschappelijke studies gedomineerd in de 20e eeuw. Het valt moeilijk te ontkennen dat dit een belangrijke vraag is.

In onze pogingen om de vraag te beantwoorden, hebben we meer inzicht gekregen in veel ziekten en hebben we effectieve behandelingen ontwikkeld voor een breed scala aan problemen.

Echter, als een onvermijdelijk gevolg van onze focus op de negatieve aspecten van welzijn en gezondheid, zoals onrust en ziekte, ontwikkelden we een bijna exclusieve aandacht voor pathologie.

Wij geloven dat de wetenschap zich onevenredig veel heeft gericht op pathologie en herstel, en relatief weinig aandacht heeft besteed aan factoren die "het leven de moeite waard maken".

Naarmate de 21e eeuw zich ontvouwt, beginnen we ons echter een andere vraag te stellen: "Wat is goed aan mensen?"

Deze vraag staat centraal in de positieve psychologie, de wetenschappelijke en toegepaste benadering om de sterke punten van mensen bloot te leggen en hun positief functioneren te bevorderen.

In de afgelopen 14 jaar is het aantal wetenschappelijke studies naar positieve psychologie enorm toegenomen. Daarnaast zijn er talloze interventies ontwikkeld om het welzijn van mensen te vergroten.

Bronnen van PositivePsychology.com

Wil je dieper in de wetenschap van positieve psychologie duiken? We hebben nog veel meer nuttige artikelen over dit onderwerp.

• Positieve psychologie: Een inleiding, samenvatting & PDF
  In dit artikel duiken we diep in de geschiedenis van de positieve psychologie, inclusief haar sleutelfiguren en concepten.
• De connecties tussen positieve psychologie en geestelijke gezondheid
  Hier verkennen we de voordelen van positieve psychologie voor de geestelijke gezondheid door de lens van de neurowetenschappen en presenteren we verschillende bruikbare interventies.
• 12 Mythes en misvattingen over positieve psychologie
  Positieve psychologie gaat niet alleen over "gelukkige gedachten denken". In dit artikel ontkrachten we veelvoorkomende misvattingen en onderscheiden we feiten van fictie op dit gebied.
• Psychologisch kapitaal: Het potentieel van de innerlijke held ontketenen
  In dit artikel verkennen we de vier belangrijkste psychologische hulpbronnen die ons ondersteunen in onze educatieve en professionele inspanningen - en die allemaal verbeterd kunnen worden door positieve psychologische interventies.
• 7 Beste positieve psychologie podcasts om te beluisteren
  Als je het beste leert door te luisteren, bekijk dan onze post vol met onze favoriete podcasts over positieve psychologie. Ze zijn allemaal wetenschappelijk onderbouwd, boeiend en tot nadenken stemmend.

Voor een nuttige samenvatting van wat je leert, kun je ook overwegen een favoriet citaat te kiezen uit ons uitgebreide artikel met citaten uit de positieve psychologie om ergens op te hangen waar je het zult zien en eraan zult denken om erover na te denken.

Als je op zoek bent naar wetenschappelijk onderbouwde manieren om positieve psychologie toe te passen in je werk als behandelaar, bekijk dan deze verzameling van 17 gevalideerde positieve psychologische hulpmiddelen. Gebruik ze om anderen te helpen floreren en bloeien.

Boodschap mee naar huis

We hopen dat dit artikel je een goed inzicht heeft gegeven in positieve psychologie - wat het is, wat het niet is, waar het is geweest en waar het naartoe gaat.

Positieve psychologie is een veld met een enorm potentieel voor het verbeteren van het leven van mensen over de hele wereld, en er zijn al veel invloedrijke bevindingen ontdekt.

Waar het op neerkomt is dit: als je bij wilt blijven in de wereld van coaching, lesgeven, counseling, therapie en nog een dozijn andere domeinen, zorg er dan voor dat je in de gaten houdt wat er nieuw is in de positieve psychologie!

Wat zijn jouw gedachten over de stand van zaken op dit gebied? Denk je dat er grotere punten van kritiek zijn die genegeerd worden? Denk je dat het vakgebied goed werk verricht bij het oplossen van de problemen die het wilde oplossen? Wat is volgens jou het "volgende grote ding" in de positieve psychologie? Laat het ons weten in het commentaarveld hieronder.

Bedankt voor het lezen!

We hopen dat je dit artikel met plezier hebt gelezen. Vergeet niet onze vijf tools voor positieve psychologie gratis te downloaden.