De autonomie van cliënten bevorderen in counseling of therapie

Persoonlijke autonomie staat hoog aangeschreven in de gezondheidszorg.

Patiënten worden steeds meer aangemoedigd om zelf beslissingen te nemen over hun doelen en behandelplannen (Entwistle, Carter, Cribb, & McCaffery, 2010).

Binnen counseling en therapie erkent onderzoek dat "de autonomie van de cliënt moet worden gerespecteerd en samenwerking moet worden gestimuleerd" om de therapeutische alliantie te bevorderen en de behandelresultaten te verbeteren (Ryan, Lynch, Vansteenkiste, & Deci, 2011, p. 193).

Autonomie is cruciaal en een van de vijf principes die de hoeksteen vormen van ethische richtlijnen voor beoefenaars van geestelijke gezondheidszorg (Forester-Miller & Davis, 2016).

Dit artikel onderzoekt het belang van autonomie in counseling en gaat in op manieren om autonomie te bevorderen en de therapeutische relatie te versterken.

Voordat je verder gaat, willen we onze vijf tools voor positieve psychologie gratis downloaden. Deze gedetailleerde, wetenschappelijk onderbouwde oefeningen helpen je cliënten hun unieke potentieel te realiseren en een leven te creëren dat energiek en authentiek aanvoelt.

Wat is cliëntautonomie in de hulpverlening?

"Counseling en psychotherapie hebben te maken met het mobiliseren van krachten of energie in de cliënt in de richting van genezing of verandering" (Ryan et al., 2011, p. 196). Counseling is voornamelijk vrijwillig en vereist betrokkenheid van de cliënt.

Het niet bijwonen van sessies en het uitvallen van cliënten zijn serieuze factoren die het succes van de behandeling in de weg staan. Daarom moet de cliënt aanvankelijk gemotiveerd zijn om de eerste afspraak bij te wonen en gemotiveerd blijven om uitval te voorkomen (Ryan et al., 2011, p. 196).

Hoewel motivatie cruciaal is - omdat het de energie en richting geeft voor verandering - is autonomie dat ook. Samen met verwantschap en competentie is autonomie een van de drie sleutelfactoren in de zelfdeterminatietheorie (SDT) van Ryan en Deci (2018) over motivatie.

"Het ondersteunen van autonomie en competentie is het ondersteunen van de fundamentele menselijke vermogens om een volwaardig leven te leiden" (Ryan & Deci, 2018, p. 453).

Wanneer een behandeling persoonlijk relevant is, ervaren cliënten een groter gevoel van autonomie, minder druk of controle om te presteren en een hogere mate van intrinsieke motivatie (Ryan & Deci, 2018).

SDT suggereert dat het behouden van intrinsieke motivatie en het internaliseren van extrinsieke motivatie kan worden bevorderd door de mate van autonomieondersteuning die in therapie wordt geboden. Cruciaal is dat dit gebeurt wanneer zorgverleners en anderen "het perspectief van de persoon in kwestie innemen, hun keuze ondersteunen en druk en controle minimaliseren" (Ryan et al., 2011, p. 203).

In een white paper geschreven voor de American Counseling Association, suggereren Holly Forester-Miller en Thomas Davis (2016, p. 1) dat autonomie in counseling "betrekking heeft op respect voor onafhankelijkheid en zelfbeschikking [...] waardoor een individu de vrijheid heeft om te kiezen en te handelen." Daarom moet de counselor de cliënt aanmoedigen om eigenaar te zijn van hun beslissingen en te handelen volgens hun waarden.

Er zijn echter twee aandachtspunten bij het aanmoedigen van autonomie (Forester-Miller & Davis, 2016):

• Cliënten kunnen ondersteuning nodig hebben om te begrijpen hoe hun beslissingen en waarden anderen beïnvloeden, inclusief hoe ze hun rechten beïnvloeden.
• Er moet overwogen worden of de cliënt al dan niet gezonde en rationele beslissingen kan nemen.

Vervolgens kijken we naar onderzoek en casussen die het idee ondersteunen dat autonomie de bereidheid van cliënten ondersteunt om deel te nemen aan hun behandeling, wat leidt tot positievere resultaten.

6 Voorbeelden en gevallen van patiëntenautonomie

Succesvolle behandelresultaten in counseling en therapie worden bevorderd door het creëren van ondersteunende, positieve en faciliterende omgevingen (Ryan & Deci, 2018).

Idealiter zou de setting van de interventie autonomie moeten ondersteunen, wat de effectiviteit van de behandeling, het behoud van de cliënt en het behoud of de volharding van de verandering zou moeten bevorderen (Ryan & Deci, 2018).

Lopend onderzoek bevestigt het belang van individuele autonomie in de therapeutische alliantie en behandelingen, zowel in aanwezigheid als in resultaat:

• Autonomie in verschillende therapiebenaderingen
  Een reeks onderzoeken onderzocht autonomie en autonomieondersteuning met behulp van meerdere theoretische benaderingen, waaronder Cognitieve Gedragstherapie (CGT), Interpersoonlijke Therapie en farmacotherapie met klinisch management (Zuroff et al., 2007; Ryan & Deci, 2018).

De bevindingen suggereren dat de mate van autonomie de motivatie van de cliënt voor behandeling, verbetering van symptomen van depressie en het succes van de therapeutische alliantie voorspelt. Het lijkt er zelfs op dat autonome motivatie beter is in het voorspellen van behandelresultaten dan de therapeutische alliantie.

• Autonomie en de behandeling van depressie
  Een ander onderzoek testte cliënten die werden behandeld voor episodes van depressie. De resultaten bevestigden dat het vergroten van de autonome motivatie in therapie samenhangt met minder symptomen van depressie na de behandeling (Zuroff, Koestner, Moskowitz, McBride, & Bagby, 2012; Ryan & Deci, 2018).
• Autonomie in groepstherapie
  Dwyer, Hornsey, Smith, Oei en Dingle (2011) onderzochten het effect van autonomie in een vier weken durende CGT-groepsbehandeling voor volwassenen. De individuen die een hogere mate van autonomie ervoeren, vertoonden grotere verbeteringen in hun zelfgerapporteerde angst en depressie (Ryan & Deci, 2018).
• Autonomie en drugsbehandeling
  Het belang van autonomie is onderzocht bij mensen die hulp kregen voor drugsverslaving. Bevindingen toonden aan dat degenen met een hogere autonome motivatie meer groeps- en individuele sessies bijwoonden en minder positieve drugstests registreerden (Zeldman, Ryan, & Fiscella, 2004; Ryan & Deci, 2018).

Casestudies van therapie ter ondersteuning van autonomie melden vergelijkbare successen:

• Logische gevolgen gebruiken
  Kort nadat ze hulp had gezocht voor hun huwelijk, ontdekte 'Amy' dat 'Richard' een affaire had (Smith, 2009). Ze ging alleen verder met de therapie om haar opties te overwegen.

De counselor ondersteunde haar bij het terugnemen van de controle over haar leven en het bereiken van haar eigen doelen door middel van rollenspellen en het geven van specifieke feedback over haar situatie (Smith, 2009).

• Acceptatie en loslaten
  Elizabeth' kwam boos en met het gevoel dat ze haar leven niet aankon bij de therapeut (Laemmle, 2009). Ze ging vijf maanden naar een professionele counselor en kreeg CGT en oplossingsgerichte therapie.

Een deel van haar behandeling bestond uit visualisatie. Het gebruik van een beeld van haar huidige leven gaf haar de vrijheid om haar woede te uiten en te begrijpen hoe haar partner haar beheerste. Ze gebruikte een volgende visualisatie om zich een mogelijk nieuw leven voor te stellen en haar te helpen de controle over haar toekomst terug te krijgen (Laemmle, 2009).

Waarom is autonomie belangrijk in counseling?

Als therapeut of counselor "is het je doel om het leven dat voor je ligt te begrijpen, om de wereld door de ogen van deze persoon te zien in plaats van je eigen visie erop te plakken" (Miller & Rollnick, 2002, p. 16).

Het vormen van zo'n relatie vereist een partnerschap tussen de professional in de geestelijke gezondheidszorg en de cliënt. Acceptatie is van het grootste belang. De hulpverlener is het misschien niet eens met het gedrag van de cliënt, maar moet het wel accepteren. Hun "onherroepelijke recht en vermogen tot zelfsturing" - hun autonomie - moet worden gerespecteerd (Miller & Rollnick, 2002, p. 16).

Een cliëntgerichte benadering van therapie suggereert dat als mensen de noodzakelijke therapeutische voorwaarden krijgen, samen met het positieve effect van de menselijke natuur, ze op natuurlijke wijze verder zullen gaan en positief zullen groeien (Miller & Rollnick, 2002).

Pogingen om mensen te dwingen, te controleren of te dwingen tot bepaald gedrag mislukken vaak omdat het individu uiteindelijk een keuze heeft. Erkenning van het recht en de capaciteit van die persoon om te doen wat hij of zij wil, kan blijvende verandering bevorderen en stimuleren (Miller & Rollnick, 2002).

Een van de doelen van SDT in psychotherapie is het stimuleren van het bewustzijn en de mindfulness van cliënten over wat er in hun leven en therapie gebeurt. Het verbeteren van zelfbewustzijn stelt cliënten in staat om hun innerlijke leven te onderzoeken, hun gevoel van autonomie te versterken en uiteindelijk meer veerkracht te krijgen tegen stress (Ryan & Deci, 2018).

Als facilitator van verandering kan de therapeut al dan niet een expert zijn, met informatie die de cliënt nodig heeft om zijn problemen op te lossen. Het doel is echter niet om druk uit te oefenen of transformatie te sturen, maar om de vaardigheden en kennis te bieden die nodig zijn voor het individu om authentieke keuzes te maken die passen bij hun waarden (Ryan & Deci, 2018).

Autonomie van de cliënt is het uiteindelijke klinische doel in plaats van het bereiken van specifieke gedragsresultaten (Ryan & Deci, 2018). Het doel van therapie zou immers moeten zijn om "het vermogen van mensen te faciliteren om geïnformeerde en reflectieve keuzes te maken over hoe ze hun leven willen leiden en vervolgens de, vaak onvoorspelbare, uitdagingen aan te gaan die daaruit voortvloeien" (Ryan & Deci, 2018, p. 453).

Juist daarom wordt psychotherapie soms gezien als subversief. Als psychotherapie succesvol is, herijken individuen hun leven en waarden zonder de druk van hun cultuur, familie en vrienden. Door de verworven autonomie worden alle fenomenen (intern en extern) behandeld met een gelijke mate van nieuwsgierigheid, interesse en compassie (Ryan & Deci, 2018).

Hoe de autonomie van cliënten te bevorderen 101

"Het creëren van duurzame verandering in de richting van welzijn of effectiever functioneren stelt zowel cliënten als behandelaars voor unieke uitdagingen" (Ryan & Deci, 2018, p. 423).

Ryan en Deci (2018) pleiten ervoor dat therapeuten en counselors autonomie ondersteunen en waarschuwen dat dit niet eenvoudig is. Het bevorderen van autonomie van cliënten moet zorgvuldig worden benaderd, waarbij de therapeut naar het volgende toewerkt:

• Gevoelig en ontvankelijk zijn voor de psychologische basisbehoeften van de cliënt: verwantschap, autonomie en competentie. Bij afwezigheid hiervan zal de cliënt schade ondervinden aan zijn groei en welzijn.
• Het bieden van onvoorwaardelijke positieve waardering, inclusief het negeren van persoonlijke vooroordelen, betrokkenheid bij het ego en persoonlijke agenda's met betrekking tot de uitkomst van de therapie.
• Het negeren van resultaatdruk die voortkomt uit de gezondheidszorgomgeving waarin de behandeling plaatsvindt. Teveel resultaatgerichtheid kan leiden tot een meer controlerende toon.
• Bewust blijven van de eigen doelen van de therapeut en ervoor zorgen dat deze niet in de therapeutische relatie met de cliënt worden meegenomen.

Volgens Ryan en Deci (2018), omarmen verschillende autonomie-ondersteunende technieken het perspectief van de cliënt om de autonomie van de cliënt te bevorderen, waaronder:

• Het interne referentiekader nemen
  Het interne referentiekader van de cliënt innemen houdt in dat je zorgvuldig en met empathie luistert naar de standpunten van de cliënt (inclusief motivaties en waarden) en dat je hun ervaringen beter begrijpt.

De therapeut kan de weerbaarheid van de cliënt verminderen en autonomie bevorderen door middel van de volgende technieken:

• • Openheid en acceptatie tonen
  • Geïnteresseerd zijn in wat de cliënt te zeggen heeft
  • Niet-oordelende communicatie en interacties gebruiken
  • Mededogen en empathie tonen.
• Emotionele focus
  Door aandacht te besteden aan belangrijke gevoelens en deze bloot te leggen, kan de therapeut belangrijke ervaringen en gebeurtenissen aan het licht brengen die de ontwikkeling naar meer autonomie en behoeftebevrediging in de weg kunnen staan.

Door nieuwsgierig, accepterend en niet-oordelend te zijn, is het mogelijk om weerstand tegen verandering te begrijpen en te overwinnen.

• Geef een reden voor behandelstrategieën en activiteiten
  Voor velen kan therapie een onbekend en mogelijk ontmoedigend proces zijn. Het uitleggen van de betekenis en waarde van activiteiten kan zorgen voor "duidelijke en legitieme redenen om te handelen" (Ryan & Deci, 2018, p. 444).

Het creëren van een omgeving waarin vragen en twijfels kunnen worden gesteld en besproken, leidt tot respect en een sterker gevoel van autonomie.

• Weerstand erkennen
  Weerstand is een veel voorkomend en verwacht aspect van therapie. Counselors moeten een bedachtzame, zelfregulerende houding aannemen die weerstand omarmt en uitnodigt tot een gezamenlijke counselingaanpak om obstakels te overwinnen.
• Keuze bieden en uitnodigen tot waardevolle input
  De cliënt het gevoel geven dat hij kan kiezen wat hij doet, stimuleert autonomie. Samenwerken als onderdeel van de therapeutische alliantie zorgt ervoor dat de cliënt de kans krijgt om zinvolle input te geven terwijl waardevolle doelen worden gesteld.
• Mindfulness voor autonomie
  Het stimuleren van bewustzijn en het cultiveren van mindfulness zijn nuttige therapeutische hulpmiddelen die autonomie en gezonde zelfregulatie bevorderen. Mindfulness stelt mensen in staat om beter te begrijpen wat er intern en extern gebeurt, in therapie en in het leven.

Het stimuleren van de interesse van de cliënt in hun interne processen bevordert ook autonomie, interesse en nieuwsgierigheid, en verhoogt de beschikbare energie en vitaliteit.

Ethische overwegingen: De autonomie van patiënten respecteren

De American Counseling Association biedt richtlijnen om therapeuten en counselors te helpen zich te houden aan de ethische normen van het counseling-beroep.

Volgens de Code of Ethics van de American Counseling Association (2014, n.d.) zijn de kernprincipes van professioneel, ethisch gedrag als volgt:

• Autonomie
  Bevordert het recht om de richting van het eigen leven (van de cliënt) te bepalen.
• Non-maleficence
  Vermijd handelingen die schade veroorzaken.
• Beneficence
  Werk in het belang van het individu en de samenleving, door geestelijke gezondheid en welzijn te bevorderen.
• Rechtvaardigheid
  Behandel mensen rechtvaardig, stimuleer eerlijkheid en gelijkheid.
• Trouw
  Toezeggingen nakomen en beloften nakomen, inclusief het nakomen van je verantwoordelijkheden op het gebied van vertrouwen in professionele relaties.
• Waarachtigheid
  Waarheidsgetrouw omgaan met mensen met wie ze professioneel in contact komen.

De code stelt dat counselors de diversiteit van hun cliënten moeten respecteren en moeten voorkomen dat ze hun eigen "waarden, houdingen, overtuigingen en gedragingen" opdringen, vooral wanneer deze haaks staan op de doelen van de counselor (American Counseling Association, 2014, p. 5.).

Handige bronnen van PositivePsychology.com

In onze blog vind je veel nuttige bronnen om je te helpen therapie te geven op een manier die rekening houdt met de autonomie van je cliënten en de noodzaak van zelfmotivatie voor genezing. Om je te helpen, kun je de volgende gratis werkbladen en oefeningen bekijken:

• Een groeimindset aannemen
  Geloof in iemands vermogen om te verbeteren is vaak essentieel als cliënten zich willen inzetten voor therapie of begeleiding. Deze oefening helpt cliënten om te denken en te doen wat zo'n groeimindset ondersteunt.
• Actie Brainstormen
  Deze oefening helpt cliënten bij het identificeren, evalueren en vervolgens doorbreken of veranderen van gewoonten die in de weg kunnen staan van het maken van gewenste veranderingen of het dichterbij brengen van doelen.
• Zelfsturend Spreken Werkblad
  Gedrag veranderen is niet eenvoudig. Dit werkblad helpt cliënten om blijvende gedragsverandering te motiveren door hun innerlijke stem te mobiliseren om zichzelf aan te moedigen tijdens moeilijke momenten.
• Algemene Schaal voor Tevredenheid met Basisbehoeften
  Met dit gevalideerde 21-item assessment kunnen behandelaars beoordelen in hoeverre de kernbehoeften van een cliënt voor autonomie, competentie en verbondenheid over het algemeen worden bevredigd in hun leven.
• Nieuwe gewoontes opbouwen
  Gewoontes kunnen ongelooflijk krachtig zijn, en ze zijn beter beheersbaar als we begrijpen hoe ze werken. Dit werkblad legt beknopt uit hoe gewoonten worden gevormd en bevat ruimte voor cliënten om een plan te maken om een nieuwe positieve gewoonte te ontwikkelen.

Als je op zoek bent naar meer wetenschappelijk onderbouwde manieren om anderen te helpen hun sterke punten te ontwikkelen, dan bevat deze collectie 17 hulpmiddelen voor het vinden van sterke punten. Gebruik ze om anderen te helpen hun sterke punten beter te begrijpen en in te zetten op levensbevorderende manieren.

Boodschap mee naar huis

Therapeuten faciliteren verandering. Bij gelegenheid kunnen ze experts zijn op het gebied van het onderwerp en nuttige informatie geven aan de cliënt om zijn problemen op te lossen, maar ze moeten geen controle hebben.

Het veranderen van specifiek gedrag is essentieel, maar beperkt, tenzij het gepaard gaat met nieuwe vaardigheden die het individu in staat stellen om "geïnformeerde en reflectieve keuzes te maken over hoe ze hun leven willen leiden" (Ryan & Deci, 2018, p. 453).

In plaats van de cliënt onder druk te zetten om zich op een bepaalde manier te gedragen, moet de counselor hen informeren en hun vermogen vergroten om authentieke keuzes te maken. Autonomie-ondersteunende therapie verbetert het welzijn van de cliënt en maakt de bevrediging van zijn basisbehoeften mogelijk terwijl hij nastreeft wat voor hem het belangrijkst is (Ryan & Deci, 2018).

Autonomie van de cliënt moet een vitaal doel blijven voor mensen die een behandeling zoeken. Door het creëren van een positieve therapeutische alliantie en een veilige en ondersteunende omgeving voor therapie, kunnen therapeuten cliënten een gevoel van controle geven over zowel de behandeling als hun leven.

Centraal bij acceptatie in therapie staat het idee van "het eren en respecteren van ieders autonomie, hun onherroepelijke recht op en vermogen tot zelfsturing" (Miller & Rollnick, 2002, p. 18). Dergelijke autonomie biedt de cliënt de mogelijkheid om authentiek en positief te groeien in de richting die hij kiest.

Een goed opgeleide counselor toont empathie en respect voor zijn cliënt, bouwt een autonoom ondersteunende, collaboratieve alliantie op en bevordert de motivatie om langdurige verandering te initiëren en vol te houden.

We hopen dat je dit artikel met plezier hebt gelezen. Vergeet niet onze vijf tools voor positieve psychologie gratis te downloaden.