Hoe je angstsymptomen bij kinderen kunt herkennen

Angstsymptomen bij kinderen kunnen gemakkelijk verkeerd worden begrepen.

Ouders zien misschien een kind dat prikkelbaar, aanhankelijk, verplichtingen ontwijkend of boos is en noemen het tegendraads of manipulatief.

Deze gedragingen zijn echter niet altijd een afspiegeling van wat er in het kind omgaat. Sterker nog, als je het door deze lens bekijkt, is het heel gemakkelijk om de signalen van onrust bij het kind te missen.

Het begrijpen van angstsymptomen bij kinderen begint daarom met het leren van dit onderscheid. Als ouders hun perceptie van het gedrag van hun kind veranderen, kunnen ze de signalen herkennen en met meer geduld en mededogen reageren in plaats van met boosheid en kritiek.

Voordat je verder gaat, dachten we dat je onze vijf tools voor positieve psychologie gratis zou willen downloaden. Deze boeiende, wetenschappelijk onderbouwde oefeningen helpen je om effectief om te gaan met moeilijke omstandigheden en geven je de tools om de veerkracht van je cliënten, studenten of werknemers te verbeteren.

Wat is angst?

Stel je voor dat je kind 's nachts bang is om te gaan slapen, omdat het ervan overtuigd is dat er een boeman onder het bed zit. Je zou ze kunnen geruststellen dat er geen gevaar is, onder het bed kijken, ze instoppen en weglopen.

Voor veel kinderen kan deze eenvoudige geruststelling genoeg zijn om te ontspannen en in slaap te vallen. Maar niet alle kinderen reageren op deze manier. Bij anderen groeit de angst totdat het rationele denken verdwijnt, ondanks je redelijke en goedhartige pogingen.

Angst is de reactie van het lichaam op een waargenomen gevaar (National Institute of Mental Health, 2023). Als deze angst afneemt en overgaat, wordt het beschouwd als een zorg of bezorgdheid.

Korte momenten van angst kunnen nuttig zijn als ze potentiële bedreigingen benadrukken en ons in staat stellen onszelf te beschermen. Wanneer zorgen en angst echter hardnekkig worden en onmogelijk losgelaten kunnen worden, verlamt angst in plaats van te beschermen.

Een "normale" of "typische" zorg of angst is over het algemeen een enkele gebeurtenis die plaatsvindt in je hersenen. Angst daarentegen is een aanhoudende en gevoelde angstreactie die lichamelijke sensaties, emoties en gedachten omvat (American Psychiatric Association, 2022).

Kinderen, met hun zich ontwikkelende regulerende systeem, hebben sterkere en meer fysieke reacties die vaak moeilijk onder woorden te brengen zijn. Als gevolg daarvan drukt hun gedrag uit wat ze niet onder woorden kunnen brengen.

Angst wordt problematisch wanneer de beschermende rol in overdrive gaat en het dagelijks functioneren begint te verstoren. Stel je bijvoorbeeld voor dat de volumeknop op hoog staat en niet zachter gezet kan worden.

Dit is de ervaring van kinderen met ernstige angst, op welk punt ouders misschien de hulp van een kindertherapeut willen inroepen.

Voor een kind kan de routineverwachting om naar school te gaan, nieuwe mensen te ontmoeten of bepaald voedsel te eten aanvoelen als een angstaanjagende totale lichaamservaring die niet kan worden uitgeschakeld.

Als je begrijpt hoe angst aanvoelt in de geest en het lichaam van een kind, wordt het gemakkelijker om te zien hoe datzelfde leed tot uiting komt in hun gedrag en emoties.

Hoe verschijnen angstsymptomen bij kinderen?

Angst manifesteert zich meestal op drie manieren: fysiek, emotioneel en gedragsmatig (Centers for Disease Control and Prevention, 2024).

Veel voorkomende lichamelijke sensaties zijn slaapproblemen, buikpijn, hoofdpijn, snelle hartslag, zweten en spierspanning.

Emotionele reacties zoals aanhoudende prikkelbaarheid, huilerigheid, overmatig piekeren, inzinkingen of gevoeligheid voor kritiek kunnen er ook op wijzen dat een kind worstelt met angst.

Gedragssignalen zoals het vermijden van nieuwe activiteiten, school of sociale omgevingen, te aanhankelijk zijn, vaak geruststelling nodig hebben en routines proberen te controleren, zijn allemaal veelvoorkomende signalen.

Angst is echter geen eenduidige ervaring en ziet er van kind tot kind vaak heel anders uit. Voor sommigen lijken angstsymptomen op rusteloosheid en friemelen. Bij anderen lijkt het op terugtrekken of zich volledig afsluiten.

Nog verwarrender is dat het gedrag van het kind iets heel anders kan uitdrukken dan wat er van binnen gebeurt.

Een kind dat weigert naar school of een sociaal evenement te gaan, kan bijvoorbeeld manipulatief of uitdagend overkomen. Bij nader inzien kan hun weigering echter te maken hebben met angst voor afzondering, lawaai of opvallen.

Op dezelfde manier wordt een kind dat urenlang huiswerk maakt misschien niet gedreven door ambitie, maar door angst om een fout te maken. In beide gevallen maskeert het externe gedrag de interne ervaring.

Omdat de communicatievaardigheden van kinderen nog niet volledig ontwikkeld zijn, laten ze vaak angstsymptomen zien door hun handelingen (Child Mind Institute, n.d.).

Hun reacties en gedragingen zijn geen bewuste of weloverwogen keuzes. Het zijn automatische reacties van het zenuwstelsel van het kind wanneer het een bedreiging waarneemt.

Eenmaal geactiveerd sturen ze noodsignalen naar het lichaam, zoals een hartkloppingen, hoofdpijn of tranen. Het gevolg is dat het gedrag van het kind uitdrukt wat het niet gemakkelijk kan controleren of onder woorden kan brengen.

Waarom ontstaat angst?

Angst komt niet van één bron. Het kan komen door een combinatie van biologische, omgevings- en aangeleerde reacties (Beesdo et al., 2009).

Dit helpt verklaren waarom kinderen in dezelfde omgeving totaal verschillende emotionele ervaringen en reacties kunnen hebben. Hoewel er niet één enkele reden is waarom angstsymptomen bij kinderen opduiken, zijn er verschillende mogelijke factoren die bijdragen.

Verandering van omgeving en verlies van veiligheid

Angst kan ontstaan wanneer de veiligheid of voorspelbaarheid van een kind wordt afgenomen. Stel je een uitgaand kind voor dat gemakkelijk vrienden maakt en deelneemt aan activiteiten. Stel je nu eens voor wat er gebeurt na een scheiding en een verhuizing van een groot huis met een tuin naar een klein appartement in een nieuwe stad.

Het kind is zijn vertrouwde omgeving, vrienden, school en routines kwijt, maar de verwachting om zich aan te passen en zich in te zetten blijft. Het is gemakkelijk te zien hoe het kind stil, angstig of teruggetrokken wordt als de bekende wereld instort in onbekendheid en onzekerheid.

Biologie en temperament

Sommige kinderen voelen hun emoties intenser dan andere. Factoren zoals genetica, hersenchemie en temperament spelen een belangrijke rol in hoe het zenuwstelsel van een kind reageert op stress (Beesdo et al., 2009).

Neem bijvoorbeeld een kind dat van nature voorzichtig of gevoelig is. Dit kind kiest er niet bewust voor om zich zorgen te maken of bang te zijn. In plaats daarvan reageert hun interne bedrading van nature sterker dan bij anderen.

Leren en modelleren

De eigen reactie van ouders op stress heeft een grote invloed op de manier waarop kinderen leren hun eigen stress te verwerken. Stel je voor dat elke keer dat er aan de deur wordt gebeld , de ouder in paniek reageert en zich hardop zorgen maakt of er een vreemdeling aankomt om hen kwaad te doen.

Het is logisch dat een kind deze reactie internaliseert als normaal. Omgekeerd zetten volwassenen ook een toon als ze kalm en bedachtzaam reageren op nieuwe of moeilijke situaties. Kinderen leren dat ze rustig en veilig met emoties kunnen omgaan, zelfs als ze stressvol zijn.

De behoefte aan veiligheid en controle

Angst ontstaat vaak wanneer kinderen het gevoel hebben dat ze hun patroon of routine niet kunnen controleren of volhouden. Als hun schema plotseling verandert en ze hebben niets te horen gekregen of tijd gehad om zich aan te passen, kan dat erg verontrustend zijn. Als ze fel reageren of weigeren om hun schema aan te passen, is het gemakkelijk om hun gedrag als koppig of inflexibel te karakteriseren. Hun behoefte om voorspelbaarheid te behouden door onzekerheid te vermijden, stelt hen echter in staat om zich veilig te voelen.

Angst is geen handicap of fout. Het is een signaal van een onvervulde behoefte aan veiligheid, stabiliteit of geruststelling (National Health Service, 2024). Als ze het gedrag van hun kinderen door deze bril kunnen bekijken, zijn ouders beter in staat om te reageren vanuit geduld en mededogen dan vanuit boosheid of kritiek.

Boodschap mee naar huis

Angst bij kinderen is de manier waarop hun lichaam zegt: "Ik voel me niet veilig.

Als ouders de angstsymptomen bij kinderen begrijpen, begrijpen hoe ze zich voordoen en begrijpen waarom ze zich voordoen, kunnen ze hun perceptie van het gedrag van hun kind veranderen en deze tekenen van onrust herkennen.

Een dergelijk bewustzijn kan helpen om frustratie om te buigen in begrip en empathie met een sterkere verbinding en ondersteuning.

Vertragen om het signaal achter het gedrag te begrijpen is de eerste stap om een angstig kind te helpen zich veilig te voelen.

We hopen dat je dit artikel met plezier hebt gelezen. Vergeet niet onze vijf tools voor positieve psychologie gratis te downloaden.